الشيخ لطف الله الصافي الگلپايگاني
56
سير حوزه هاى علمى شيعه (فارسى)
همه بر اساس توجه به ماديات است و اينكه مؤلف مىخواهد حق زحمت خود را دريافت دارد و در زحمتى كه متحمل مىشوند به خير واقعى ، خدمت به نوع و ذات ، فضيلت و اجر و ثواب اخروى نظر ندارند و مىخواهند مزد كار خود را مانند يك كارگر عادى از جامعه بگيرند و حال آنكه در تعاليم اسلام مسئله درس ، تدريس ، تأليف ، ارشاد و هدايت ، مقدستر از اين است كه براى اجر و مزد مادى انجام شود . بديهى است اين به معناى ممنوعيت مطلقِ گرفتن مزد و حقوق نيست ؛ بلكه غرض اين است كه در اسلام ، درس خواندن ، درس دادن و كارهايى كه موجب رشد فكرى و علمى مردم باشد بسيار متعالى و مقدس است و مسلمان كامل در هر كار و نيز شغلى كه انجام مىدهد تعالى نيت و قصد را كنار نمىگذارد و با قصد خير و سبب تقرب به خدا و خدمت به بندگان خدا كارها را انجام مىدهد ، هر چند در ضمن ، از فوايد مادى كه ديگران از كار مىبرند نيز بهرهمند مىشود . با تمام اين توضيحاتى كه داده شد بايد عرض شود كه اين تعالى نيت و تقدس قصد ، مانع از اين نيست كه براى اينكه دانشجو زودتر به مقصد برسد او را راهنمايىهايى بنمايند يا مؤسسات و مدارسى طبق شرايط خاص تشكيل شود كه تلفيق بين هر دو نظام باشد ؛ زيرا اين جهت نيز طبق موازين اسلام ، مُجاز است و مىتوان مدرسهاى تأسيس كرد و براى ورود دانشجويان در آن ، شرايطى خاص در نظر گرفت و تحصيلات آنها را طبق برنامهاى متحد الشكل و تحت ترتيبى كه مصلحت باشد قرار داد و افراد شايستهاى را مراقب وضعيت تحصيلى دانشآموز و دانشجو ساخت كه در واقع ، اين رسم ، جلوهاى از آزادى تعليم و تربيت اسلامى و استقلال مؤسسات علمى ، آموزشگاهها و دانشكدهها در امور داخلى است و در وقف مدارس و موقوفات سابقه دارد اما بايد طورى اجرا شود كه سيره ، اساس و هدف اصلى تحت الشعاع اين برنامهها و - به اصطلاح -